{"id":103446,"date":"2026-03-21T11:35:21","date_gmt":"2026-03-21T08:35:21","guid":{"rendered":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/a-mund-ta-parashikojne-kafshet-termetin\/"},"modified":"2026-03-21T11:35:21","modified_gmt":"2026-03-21T08:35:21","slug":"a-mund-ta-parashikojne-kafshet-termetin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/a-mund-ta-parashikojne-kafshet-termetin\/","title":{"rendered":"A mund ta parashikojn\u00eb kafsh\u00ebt t\u00ebrmetin?"},"content":{"rendered":"<figure class=\"post-featured-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/images-2.jpg\" alt=\"A mund ta parashikojn\u00eb kafsh\u00ebt t\u00ebrmetin?\"\/><\/figure>\n<p>P\u00ebr shekuj me radh\u00eb, raportimet p\u00ebr sjellje t\u00eb \u00e7uditshme t\u00eb kafsh\u00ebve para t\u00ebrmeteve jan\u00eb konsideruar thjesht folklor. Megjithat\u00eb, k\u00ebrkimet e fundit sistematike po eksplorojn\u00eb n\u00ebse k\u00ebto reagime ndaj ndryshimeve mjedisore mund t\u00eb sh\u00ebrbejn\u00eb si nj\u00eb sistem paralajm\u00ebrimi i hersh\u00ebm p\u00ebr njer\u00ebzimin.<\/p>\n<p>Nj\u00eb studim i nxitur nga v\u00ebzhgimet n\u00eb liqenin San Ruffino n\u00eb Itali, dokumentoi se 96\u00a0p\u00ebr qind\u00a0e bretkosave t\u00eb zakonshme\u00a0e\u00a0braktis\u00ebn vendin e tyre t\u00eb shumimit pes\u00eb dit\u00eb para t\u00ebrmetit shkat\u00ebrrues t\u00eb L\u2019Aquila-s n\u00eb vitin 2009.<\/p>\n<p>Ky k\u00ebrkim ishte nd\u00ebr t\u00eb par\u00ebt q\u00eb p\u00ebrcaktoi sasin\u00eb e ndryshimit t\u00eb sjelljes tek amfib\u00ebt e eg\u00ebr. L\u00ebkura e tyre e ndjeshme ndaj p\u00ebrb\u00ebrjes kimike t\u00eb ujit u identifikua si nj\u00eb faktor ky\u00e7 q\u00eb i b\u00ebn ata detektor\u00eb natyror\u00eb t\u00eb aktivitetit sizmik.<\/p>\n<p>Ngjash\u00ebm, nj\u00eb studim\u00a0mbi\u00a0shum\u00eb\u00a0specie i kryer n\u00eb Parkun Komb\u00ebtar Yanachaga n\u00eb Peru, analizoi t\u00eb dh\u00ebnat e kamerave p\u00ebrpara nj\u00eb t\u00ebrmeti t\u00eb madh n\u00eb vitin 2011. Rezultatet treguan nj\u00eb r\u00ebnie drastike t\u00eb aktivitetit.<\/p>\n<p>Nga 15 regjistrime ditore t\u00eb kafsh\u00ebve, numri ra n\u00eb m\u00eb pak se 5\u00a0n\u00eb jav\u00ebt paraprake, nd\u00ebrsa n\u00eb 24 or\u00ebt e fundit l\u00ebvizjet pushuan plot\u00ebsisht. Kjo \u201cheshtje\u201d\u00a0preku t\u00eb gjitha llojet, nga brejt\u00ebsit e vegj\u00ebl deri te kafsh\u00ebt m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha si armadillot.<\/p>\n<p>Hulumtimi sugjeron se edhe ndikohen edhe kafsh\u00ebt sht\u00ebpiake dhe bag\u00ebtit\u00eb. K\u00ebshtu studimet japoneze mbi lop\u00ebt qum\u00ebshtore raportuan ulje t\u00eb rendimentit t\u00eb qum\u00ebshtit dhe shenja shqet\u00ebsimi disa dit\u00eb para t\u00ebrmeteve lokale.<\/p>\n<p>Pas t\u00ebrmetit t\u00eb madh t\u00eb vitit 2011 n\u00eb Japoni, nj\u00eb anketim me mbi 1.900 pronar\u00eb macesh dhe qensh zbuloi se rreth 16-19\u00a0p\u00ebr qind\u00a0e kafsh\u00ebve kishin shfaqur ngurrim\u00a0ose sjellje t\u00eb pazakont\u00eb brenda 24 or\u00ebve para goditjes.<\/p>\n<p>Shkenc\u00ebtari i NASA-s, Friedemann Freund, ka propozuar nj\u00eb hipotez\u00eb q\u00eb lidhet me stresin e shk\u00ebmbinjve. Sipas tij, zhvendosja e pllakave tektonike l\u00ebshon grimca t\u00eb ngarkuara elektrikisht (jone pozitive) n\u00eb aj\u00ebr dhe uj\u00eb, t\u00eb cilat rritin nivelet e stresit te gjallesat.<\/p>\n<p>Faktor\u00eb t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb mundsh\u00ebm p\u00ebrfshijn\u00eb dridhjet infra-zonike, ndryshimet n\u00eb fush\u00ebn elektromagnetike ose tingujt q\u00eb njer\u00ebzit nuk i d\u00ebgjojn\u00eb. Aktualisht, n\u00eb Lima t\u00eb Perus\u00eb po zhvillohet prova \u201cAnimal Alerts\u201d, ku qent\u00eb pajisen me jaka inteligjente p\u00ebr t\u00eb monitoruar rrahjet e zemr\u00ebs n\u00eb koh\u00eb reale.<\/p>\n<p>Gjithashtu, studimet mbi milingonat e kuqe po vazhdojn\u00eb t\u00eb hetojn\u00eb reagimin e tyre ndaj luhatjeve magnetike. Megjith\u00ebse komuniteti shkencor mbetet i kujdessh\u00ebm, kombinimi i t\u00eb dh\u00ebnave biologjike me ato mjedisore shihet si rruga drejt parashikimeve m\u00eb t\u00eb besueshme t\u00eb rrezikut sizmik. \/tesheshi.com\/<\/p>\n<hr style=\"margin:30px 0\"\/>\n<p style=\"font-size:13px;color:#666\">Burimi: <strong>tesheshi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>P\u00ebr shekuj me radh\u00eb, raportimet p\u00ebr sjellje t\u00eb \u00e7uditshme t\u00eb kafsh\u00ebve para t\u00ebrmeteve jan\u00eb konsideruar thjesht folklor. Megjithat\u00eb, k\u00ebrkimet e fundit sistematike po eksplorojn\u00eb n\u00ebse k\u00ebto reagime ndaj ndryshimeve mjedisore mund t\u00eb sh\u00ebrbejn\u00eb si nj\u00eb sistem paralajm\u00ebrimi i hersh\u00ebm p\u00ebr njer\u00ebzimin. Nj\u00eb studim i nxitur nga v\u00ebzhgimet n\u00eb liqenin San Ruffino n\u00eb Itali, dokumentoi se [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":103445,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-103446","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknologji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103446","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=103446"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103446\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media\/103445"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=103446"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=103446"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=103446"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}