{"id":112014,"date":"2026-05-31T16:10:29","date_gmt":"2026-05-31T13:10:29","guid":{"rendered":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/cfare-nuk-duhet-te-beni-kurre-kur-dikush-peson-goditje-ne-tru-gabimet-qe-mund-te-kushtojne-jeten\/"},"modified":"2026-05-31T16:10:29","modified_gmt":"2026-05-31T13:10:29","slug":"cfare-nuk-duhet-te-beni-kurre-kur-dikush-peson-goditje-ne-tru-gabimet-qe-mund-te-kushtojne-jeten","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/cfare-nuk-duhet-te-beni-kurre-kur-dikush-peson-goditje-ne-tru-gabimet-qe-mund-te-kushtojne-jeten\/","title":{"rendered":"\u00c7far\u00eb nuk duhet t\u00eb b\u00ebni kurr\u00eb kur dikush p\u00ebson goditje n\u00eb tru: Gabimet q\u00eb mund t\u00eb kushtojn\u00eb jet\u00ebn"},"content":{"rendered":"<figure class=\"post-featured-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/1430-9.jpg\" alt=\"\u00c7far\u00eb nuk duhet t\u00eb b\u00ebni kurr\u00eb kur dikush p\u00ebson goditje n\u00eb tru: Gabimet q\u00eb mund t\u00eb kushtojn\u00eb jet\u00ebn\"\/><\/figure>\n<p>Mjek\u00ebt paralajm\u00ebrojn\u00eb se \u00e7do sekond\u00eb \u00ebsht\u00eb vendimtare gjat\u00eb goditjes n\u00eb tru. Nga ushqimi e deri te transportimi me vetur\u00eb private, disa veprime t\u00eb zakonshme mund ta p\u00ebrkeq\u00ebsojn\u00eb gjendjen dhe t\u00eb rrezikojn\u00eb jet\u00ebn e pacientit<\/p>\n<p>Goditja n\u00eb tru \u00ebsht\u00eb gjendje ku \u00e7do sekond\u00eb ka r\u00ebnd\u00ebsi. Reagimi i shpejt\u00eb dhe i drejt\u00eb, si edhe njohja e simptomave, mund t\u00eb mund\u00ebsojn\u00eb sh\u00ebrim t\u00eb plot\u00eb, t\u00eb parandalojn\u00eb invaliditetin ose edhe p\u00ebrfundimin fatal.<\/p>\n<p>T\u00eb shoh\u00ebsh nj\u00eb person t\u00eb af\u00ebrt duke p\u00ebrjetuar goditje n\u00eb tru \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb dhe frik\u00ebsuese, prandaj mjek\u00ebt k\u00ebshillojn\u00eb si duhet vepruar n\u00eb nj\u00eb situat\u00eb t\u00eb till\u00eb, sepse disa forma ndihme jo vet\u00ebm q\u00eb nuk ndihmojn\u00eb, por mund t\u00eb jen\u00eb t\u00eb rrezikshme p\u00ebr pacientin.<\/p>\n<p>Akronimi FAST<\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb njihen shenjat e goditjes n\u00eb tru. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb ndihmon akronimi FAST:<br \/>\nFytyra (Face): nj\u00ebra an\u00eb e fytyr\u00ebs mund t\u00eb jet\u00eb e varur; buz\u00ebqeshja duket asimetrike.<br \/>\nKrah\u00ebt (Arms): dob\u00ebsi ose mpirje n\u00eb nj\u00ebrin krah; personi nuk mund t\u2019i ngrej\u00eb nj\u00ebsoj t\u00eb dy krah\u00ebt.<br \/>\nT\u00eb folurit (Speech): t\u00eb folur i paqart\u00eb, i ngadal\u00ebsuar, v\u00ebshtir\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb folur ose p\u00ebr t\u00eb kuptuar at\u00eb q\u00eb i thuhet.<br \/>\nKoha (Time): n\u00ebse v\u00ebreni ndonj\u00ebr\u00ebn nga k\u00ebto shenja, menj\u00ebher\u00eb thirrni ndihm\u00ebn e shpejt\u00eb.<\/p>\n<p>Simptoma t\u00eb tjera mund t\u00eb jen\u00eb dob\u00ebsi ose mpirje e papritur e fytyr\u00ebs, krahut ose k\u00ebmb\u00ebs, zakonisht n\u00eb nj\u00ebr\u00ebn an\u00eb t\u00eb trupit, konfuzion i papritur, v\u00ebshtir\u00ebsi n\u00eb t\u00eb kuptuar, \u00e7rregullime t\u00eb papritura t\u00eb shikimit n\u00eb nj\u00ebrin ose t\u00eb dy syt\u00eb, marramendje, humbje ekuilibri ose koordinimi, si edhe dhimbje koke e fort\u00eb dhe e papritur, pa shkak t\u00eb qart\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cGj\u00ebja m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme \u00ebsht\u00eb t\u00eb mbani mend testin FAST, q\u00eb n\u00ebnkupton fytyr\u00ebn, krah\u00ebt, t\u00eb folurit dhe koh\u00ebn\u201d, thot\u00eb Emily Hird, menaxhere p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje publike dhe fushata n\u00eb organizat\u00ebn Stroke Association.<\/p>\n<p>Dr. Naila Aslam, mjeke e p\u00ebrgjithshme, k\u00ebshillon q\u00eb personit p\u00ebr t\u00eb cilin dyshohet se ka p\u00ebsuar goditje n\u00eb tru t\u2019i b\u00ebhen disa pyetje t\u00eb thjeshta.<\/p>\n<p>\u201cN\u00ebse nuk jeni t\u00eb sigurt n\u00ebse ka asimetri t\u00eb fytyr\u00ebs, k\u00ebrkojini personit t\u00eb buz\u00ebqesh\u00eb. N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb fytyra shihet m\u00eb qart\u00eb, sepse buz\u00ebqeshja aktivizon muskujt dhe e b\u00ebn asimetrin\u00eb m\u00eb t\u00eb dukshme. Kjo \u00ebsht\u00eb gjithashtu m\u00ebnyr\u00eb e mir\u00eb p\u00ebr t\u00eb vler\u00ebsuar gjendjen njoh\u00ebse, sepse personi mund t\u00eb jet\u00eb i hutuar, i \u00e7orientuar dhe t\u00eb ket\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsi n\u00eb ndjekjen e udh\u00ebzimeve\u201d, shpjegon dr. Aslam.<\/p>\n<p>Po ashtu, rekomandohet q\u00eb personit t\u2019i k\u00ebrkoni t\u00eb ngrej\u00eb p\u00ebr pak \u00e7aste t\u00eb dy krah\u00ebt.<\/p>\n<p>\u201cGoditja n\u00eb tru zakonisht prek nj\u00ebr\u00ebn an\u00eb t\u00eb trupit, prandaj pacienti e ka t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u2019i ngrej\u00eb t\u00eb dy krah\u00ebt, nd\u00ebrsa asimetria \u00ebsht\u00eb shenj\u00eb e qart\u00eb. Mund ta pyesni edhe: \u2018A m\u00eb kupton?\u2019 N\u00ebse t\u00eb folurit e tij ting\u00ebllon i paqart\u00eb, thirrni ndihm\u00ebn e shpejt\u00eb\u201d, k\u00ebshillon dr. Aslam, transmeton Telegrafi.<\/p>\n<p>Reagoni shpejt dhe thirrni ndihm\u00ebn e shpejt\u00eb<\/p>\n<p>Menj\u00ebher\u00eb thirrni ndihm\u00ebn e shpejt\u00eb, sepse te goditja n\u00eb tru \u00e7do sekond\u00eb \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme, thot\u00eb Hird. N\u00ebse v\u00ebreni ndonj\u00eb shenj\u00eb FAST, nuk duhet t\u00eb prisni t\u00eb shfaqen t\u00eb gjitha simptomat. Duhet t\u00eb telefononi menj\u00ebher\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cGjat\u00eb goditjes n\u00eb tru, brenda nj\u00eb minute mund t\u00eb d\u00ebmtohen deri n\u00eb dy milion\u00eb qeliza t\u00eb trurit. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, terapit\u00eb shum\u00eb efikase si tromboliza dhe trombektomia jan\u00eb shum\u00eb m\u00eb t\u00eb suksesshme kur aplikohen sa m\u00eb her\u00ebt\u201d, thekson Hird.<\/p>\n<p>P\u00ebrpiquni t\u00eb q\u00ebndroni t\u00eb qet\u00eb dhe sh\u00ebnoni koh\u00ebn kur nis\u00ebn simptomat<\/p>\n<p>\u201cEdhe pse \u00ebsht\u00eb m\u00eb e leht\u00eb t\u00eb thuhet sesa t\u00eb b\u00ebhet, m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishmja \u00ebsht\u00eb t\u00eb q\u00ebndroni t\u00eb qet\u00eb, t\u00eb thirrni ndihm\u00ebn e shpejt\u00eb dhe t\u00eb shpjegoni \u00e7far\u00eb po ndodh\u201d, thot\u00eb Aslam.<\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb shum\u00eb e dobishme t\u00eb dihet koha kur kan\u00eb nisur simptomat, sepse kjo informat\u00eb u ndihmon mjek\u00ebve dhe ekipeve emergjente t\u00eb vendosin shpejt n\u00ebse pacienti ka nevoj\u00eb p\u00ebr terapi t\u00eb caktuar, si tromboliza, e cila duhet t\u00eb aplikohet brenda kat\u00ebr or\u00ebsh e gjysm\u00eb.<\/p>\n<p>Vendoseni personin n\u00eb pozit\u00eb t\u00eb rehatshme dhe gjysm\u00eb t\u00eb ulur<\/p>\n<p>\u201cQ\u00ebndroni pran\u00eb pacientit dhe ndiqni gjendjen e tij, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u2019i jepni t\u00eb gjitha informacionet ndihm\u00ebs s\u00eb shpejt\u00eb. Pacienti duhet t\u00eb jet\u00eb n\u00eb vend t\u00eb sigurt dhe t\u00eb rehatsh\u00ebm. P\u00ebrpiquni ta vendosni n\u00eb pozit\u00eb t\u00eb drejt\u00eb, me kok\u00ebn pak t\u00eb ngritur\u201d, k\u00ebshillon Aslam, duke shtuar se duhet t\u00eb p\u00ebrpiqeni q\u00eb pacienti t\u00eb mbetet zgjuar.<\/p>\n<p>Mos i jepni ushqim, pije ose ila\u00e7e<\/p>\n<p>\u201cMos i jepni pacientit ushqim ose pije, sepse personat gjat\u00eb goditjes n\u00eb tru shpesh kan\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsi n\u00eb g\u00eblltitje dhe ekziston rreziku i mbytjes ose aspirimit, pra hyrjes s\u00eb ushqimit apo l\u00ebngjeve n\u00eb rrug\u00ebt e frym\u00ebmarrjes. Po ashtu, \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme q\u00eb para kontrollit mjek\u00ebsor t\u00eb mos i jepni pacientit asnj\u00eb ila\u00e7, sidomos jo aspirin\u00eb\u201d, thekson Aslam.<\/p>\n<p>Mos prisni q\u00eb simptomat t\u00eb kalojn\u00eb<\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb shum\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb mos prisni q\u00eb simptomat t\u00eb kalojn\u00eb vet\u00eb. Edhe kur duket se ato jan\u00eb zhdukur dhe personi ndihet m\u00eb mir\u00eb, kontrolli urgjent mjek\u00ebsor \u00ebsht\u00eb i domosdosh\u00ebm, paralajm\u00ebron Hird.<\/p>\n<p>Mos e d\u00ebrgoni vet\u00eb personin n\u00eb spital me makin\u00eb<\/p>\n<p>\u201cMos e vozisni vet\u00eb pacientin p\u00ebr n\u00eb spital, sepse gjendja e tij mund t\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsohet dhe m\u00eb pas mund t\u00eb jet\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb ta nxirrni nga vetura. Pacienti ka nevoj\u00eb para s\u00eb gjithash p\u00ebr ndihm\u00eb urgjente mjek\u00ebsore dhe mb\u00ebshtetje profesionale, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb d\u00ebrgohet n\u00eb nj\u00ebsin\u00eb e duhur. Prandaj, gjithmon\u00eb thirrni ndihm\u00ebn e shpejt\u00eb\u201d, sakt\u00ebson Aslam.<\/p>\n<hr style=\"margin:30px 0\"\/>\n<p style=\"font-size:13px;color:#666\">Burimi: <strong>mesazhi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mjek\u00ebt paralajm\u00ebrojn\u00eb se \u00e7do sekond\u00eb \u00ebsht\u00eb vendimtare gjat\u00eb goditjes n\u00eb tru. Nga ushqimi e deri te transportimi me vetur\u00eb private, disa veprime t\u00eb zakonshme mund ta p\u00ebrkeq\u00ebsojn\u00eb gjendjen dhe t\u00eb rrezikojn\u00eb jet\u00ebn e pacientit Goditja n\u00eb tru \u00ebsht\u00eb gjendje ku \u00e7do sekond\u00eb ka r\u00ebnd\u00ebsi. Reagimi i shpejt\u00eb dhe i drejt\u00eb, si edhe njohja e simptomave, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":112013,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-112014","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-shendetesi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/112014","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=112014"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/112014\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media\/112013"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=112014"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=112014"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=112014"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}