{"id":112528,"date":"2026-06-03T21:40:15","date_gmt":"2026-06-03T18:40:15","guid":{"rendered":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/kush-po-e-falimenton-okb-ne\/"},"modified":"2026-06-03T21:40:15","modified_gmt":"2026-06-03T18:40:15","slug":"kush-po-e-falimenton-okb-ne","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/kush-po-e-falimenton-okb-ne\/","title":{"rendered":"Kush po e falimenton OKB-n\u00eb?"},"content":{"rendered":"<figure class=\"post-featured-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/1780316267-AP26104571885353.jpg\" alt=\"Kush po e falimenton OKB-n\u00eb?\"\/><\/figure>\n<p><em>Miliarda dollar\u00eb t\u00eb papaguara nga SHBA dhe Kina, rrezikohet mosfunksionimi q\u00eb nga vera e k\u00ebtij viti<br \/>\n<\/em><br \/>\nOrganizata e Kombeve t\u00eb Bashkuara (OKB), po kalon nj\u00eb nga periudhat m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtira financiare n\u00eb historin\u00eb e saj t\u00eb fundit. Sipas nj\u00eb raporti t\u00eb publikuar n\u00eb fillim t\u00eb majit, organizata po p\u00ebrballet me mungesa serioze fondesh p\u00ebr shkak t\u00eb vonesave dhe mospagesave nga disa prej kontribuuesve m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj, ve\u00e7an\u00ebrisht Shtetet e Bashkuara dhe Kina.<\/p>\n<p>N\u00ebse detyrimet financiare nuk shlyhen n\u00eb koh\u00eb, OKB-ja paralajm\u00ebron se mund t\u00eb mos jet\u00eb m\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb p\u00ebrmbush\u00eb detyrimet e saj ligjore duke filluar nga muaji gusht, duke rrezikuar nj\u00eb \u201ckolaps financiar\u201d.<\/p>\n<p>Shtetet e Bashkuara mbeten debitori m\u00eb i madh i organizat\u00ebs. Aktualisht, Uashingtoni i detyrohet OKB-s\u00eb rreth 4.3 miliard\u00eb dollar\u00eb. Nga kjo shum\u00eb, af\u00ebrsisht 2 miliard\u00eb dollar\u00eb lidhen me buxhetin e zakonsh\u00ebm t\u00eb organizat\u00ebs, q\u00eb financohet nga kontributet e detyrueshme t\u00eb vendeve an\u00ebtare sipas pesh\u00ebs s\u00eb ekonomive t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, SHBA-ja ka ende t\u00eb papaguara rreth 2.2 miliard\u00eb dollar\u00eb p\u00ebr misionet paqeruajt\u00ebse dhe 44 milion\u00eb dollar\u00eb p\u00ebr tribunale nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Administrata e presidentit Donald Trump ka mbajtur prej koh\u00ebsh nj\u00eb q\u00ebndrim kritik ndaj organizatave nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe ve\u00e7an\u00ebrisht ndaj agjencive t\u00eb OKB-s\u00eb.<\/p>\n<p>Trump ka argumentuar vazhdimisht se shum\u00eb prej aktiviteteve t\u00eb tyre nuk p\u00ebrputhen me interesat amerikane dhe p\u00ebrfaq\u00ebsojn\u00eb nj\u00eb barr\u00eb t\u00eb panevojshme financiare p\u00ebr taksapaguesit. N\u00eb fillim t\u00eb k\u00ebtij viti, ai urdh\u00ebroi t\u00ebrheqjen e Shteteve t\u00eb Bashkuara nga 66 organizata nd\u00ebrkomb\u00ebtare, pothuajse gjysma e t\u00eb cilave kishin lidhje me sistemin e OKB-s\u00eb.<\/p>\n<p>Megjith\u00ebse p\u00ebrfaq\u00ebsuesit amerikan\u00eb kan\u00eb deklaruar se pagesat do t\u00eb kryhen, deri m\u00eb tani nuk \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb e ditur se kur dhe n\u00eb \u00e7far\u00eb mase do t\u00eb shlyhen detyrimet. SHBA ka premtuar gjithashtu rreth 3.8 miliard\u00eb dollar\u00eb p\u00ebr programe humanitare, por k\u00ebto fonde nuk mund t\u00eb p\u00ebrdoren p\u00ebr administrimin e organizat\u00ebs apo p\u00ebr operacionet paqeruajt\u00ebse.<\/p>\n<p>Pas SHBA-s\u00eb, Kina renditet si vendi i dyt\u00eb me detyrimet m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha financiare ndaj OKB-s\u00eb. Sipas raportit, Pekini ka vonuar pagesa q\u00eb arrijn\u00eb n\u00eb m\u00eb shum\u00eb se 1.3 miliard\u00eb dollar\u00eb. Nga k\u00ebto, 429 milion\u00eb dollar\u00eb i p\u00ebrkasin kontributeve t\u00eb zakonshme, 870 milion\u00eb misioneve paqeruajt\u00ebse dhe rreth 9 milion\u00eb gjykatave nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n<p>Ndryshe nga administrata amerikane, autoritetet kineze nuk kan\u00eb shfaqur armiq\u00ebsi ndaj OKB-s\u00eb, por vitet e fundit kan\u00eb shtyr\u00eb gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb afatet e pagesave.<\/p>\n<p>Ambasadori kinez n\u00eb OKB, Fu Cong, ka deklaruar se Kina do t\u00eb p\u00ebrmbush\u00eb detyrimet e saj, duke theksuar se p\u00ebr shkak t\u00eb mospagesave amerikane, Pekini \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb praktikisht kontribuuesi m\u00eb i madh aktiv i organizat\u00ebs.<\/p>\n<p>S\u00eb bashku, SHBA dhe Kina mbulojn\u00eb rreth 42 p\u00ebr qind t\u00eb buxhetit t\u00eb OKB-s\u00eb. Pesha e Kin\u00ebs \u00ebsht\u00eb rritur ndjesh\u00ebm gjat\u00eb dekad\u00ebs s\u00eb fundit, si rezultat i zgjerimit t\u00eb ekonomis\u00eb s\u00eb saj, nd\u00ebrsa Shtetet e Bashkuara vazhdojn\u00eb t\u00eb mbeten financuesi m\u00eb i madh teorik i organizat\u00ebs.<\/p>\n<p>Pasojat e munges\u00ebs s\u00eb fondeve tashm\u00eb jan\u00eb t\u00eb dukshme. Buxheti i OKB-s\u00eb p\u00ebr vitin 2026 \u00ebsht\u00eb reduktuar n\u00eb 3.45 miliard\u00eb dollar\u00eb, rreth 7 p\u00ebr qind m\u00eb pak se nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb. P\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballuar situat\u00ebn, organizata ka shkurtuar rreth 3 mij\u00eb vende pune q\u00eb nga viti 2025, kryesisht pozicione t\u00eb mbajtura nga punonj\u00ebs t\u00eb rinj me kontrata m\u00eb pak t\u00eb mbrojtura.<\/p>\n<p>Masat e kursimit jan\u00eb shtrir\u00eb edhe n\u00eb selit\u00eb kryesore t\u00eb organizat\u00ebs. N\u00eb zyrat e Gjenev\u00ebs jan\u00eb kufizuar p\u00ebrdorimi i ngrohjes dhe funksionimi i shkall\u00ebve l\u00ebviz\u00ebse, nd\u00ebrsa n\u00eb selin\u00eb e Nju Jorkut jan\u00eb shtyr\u00eb disa punime mir\u00ebmbajtjeje n\u00eb nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb q\u00eb ka mbi shtat\u00eb dekada n\u00eb p\u00ebrdorim.<\/p>\n<p>V\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb financiare kan\u00eb ndikuar edhe n\u00eb operacionet nd\u00ebrkomb\u00ebtare. OKB-ja ka p\u00ebrshpejtuar t\u00ebrheqjen e forcave paqeruajt\u00ebse nga Republika Demokratike e Kongos dhe ka vonuar pagesat p\u00ebr vendet q\u00eb kontribuojn\u00eb me trupa n\u00eb misionet e saj, si Nepali dhe Bangladeshi.<\/p>\n<p>Situata b\u00ebhet edhe m\u00eb paradoksale nga nj\u00eb rregullore e brendshme q\u00eb detyron OKB-n\u00eb t\u2019u kthej\u00eb shteteve an\u00ebtare fondet e pap\u00ebrdorura. Kjo vlen edhe kur fondet nuk jan\u00eb shpenzuar p\u00ebr shkak t\u00eb munges\u00ebs s\u00eb burimeve financiare t\u00eb shkaktuara nga vet\u00eb vonesat n\u00eb pagesa.<\/p>\n<p>Sekretari i P\u00ebrgjithsh\u00ebm i OKB-s\u00eb, Ant\u00f3nio Guterres, e ka cil\u00ebsuar k\u00ebt\u00eb situat\u00eb si \u201ckafkiane\u201d, duke n\u00ebnvizuar absurditetin e nj\u00eb sistemi q\u00eb p\u00ebrballet me munges\u00eb fondesh nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb i detyruar t\u00eb kthej\u00eb parat\u00eb e pashpenzuara. tesheshi<\/p>\n<hr style=\"margin:30px 0\"\/>\n<p style=\"font-size:13px;color:#666\">Burimi: <strong>mesazhi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Miliarda dollar\u00eb t\u00eb papaguara nga SHBA dhe Kina, rrezikohet mosfunksionimi q\u00eb nga vera e k\u00ebtij viti Organizata e Kombeve t\u00eb Bashkuara (OKB), po kalon nj\u00eb nga periudhat m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtira financiare n\u00eb historin\u00eb e saj t\u00eb fundit. Sipas nj\u00eb raporti t\u00eb publikuar n\u00eb fillim t\u00eb majit, organizata po p\u00ebrballet me mungesa serioze fondesh p\u00ebr shkak [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":112527,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[24],"tags":[3803],"class_list":["post-112528","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bote","tag-aktuale"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/112528","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=112528"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/112528\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media\/112527"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=112528"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=112528"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=112528"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}