{"id":13494,"date":"2015-05-14T21:25:26","date_gmt":"2015-05-14T19:25:26","guid":{"rendered":"http:\/\/prizrenpost.com\/al\/?p=13494"},"modified":"2019-12-20T20:23:54","modified_gmt":"2019-12-20T19:23:54","slug":"xhamia-e-gazi-mehmet-pashes-bajrakli-ne-prizren","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/xhamia-e-gazi-mehmet-pashes-bajrakli-ne-prizren\/","title":{"rendered":"Xhamia e Gazi Mehmet Pash\u00ebs (Bajrakli) n\u00eb Prizren"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/xhamia-e-bajraklise-prizren-1.jpg\" alt=\"\" width=\"100%\" height=\"\" class=\"alignleft size-full wp-image-57182\" srcset=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/xhamia-e-bajraklise-prizren-1.jpg 1024w, https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/xhamia-e-bajraklise-prizren-1-300x225.jpg 300w, https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/xhamia-e-bajraklise-prizren-1-768x576.jpg 768w, https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/xhamia-e-bajraklise-prizren-1-928x696.jpg 928w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/p>\n<p>Prizren &#8211; Prej monumenteve t\u00eb lashta dhe mahnit\u00ebse Osmane \u00ebsht\u00eb edhe Xhamia e Gazi Mehmet Pash\u00ebs. Kjo xhami jo vet\u00ebm n\u00eb Prizren, por edhe n\u00eb Kosov\u00eb e Ballkan njihet nd\u00ebr xhamit\u00eb m\u00eb t\u00eb bukura. Xhamia e Gazi Mehmed Pashait, e cila njihet edhe si xhamia e Bajraklis\u00eb num\u00ebrohet nj\u00ebra prej m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhave, kurse p\u00ebr shkak t\u00eb pozit\u00ebs s\u00eb saj njihet edhe si nj\u00ebra nd\u00ebr objektet m\u00eb me vler\u00eb.[1]<\/p>\n<p>Nd\u00ebrtues i k\u00ebsaj xhamie ka qen\u00eb Gazi Mehmet Pasha, i cili n\u00eb historin\u00eb Osmane njihet si komandant ushtarak. Ka marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb shum\u00eb luft\u00ebra, pas luft\u00ebs s\u00eb Moha\u00e7\u00ebs n\u00eb vitin 1526, b\u00ebhet sanxhakbej i Smederev\u00ebs dhe Pozheg\u00ebs. Pas zgjerimit t\u00eb Perandoris\u00eb Osmane, matan\u00eb Sav\u00ebs dhe Danubit, Mehmet Pasha rim\u00ebk\u00ebmb\u00ebs dhe beglerbej i Budapestit zgjeroi pushtetin edhe n\u00eb dymb\u00ebdhjet\u00eb sanxhaqe t\u00eb Hungaris\u00eb. P\u00ebrve\u00e7 se ka qen\u00eb i guximsh\u00ebm ishte i njohur edhe p\u00ebr ngritjen e xhamive, medreseve, hamameve dhe objekteve t\u00eb tjera. Jan\u00eb t\u00eb njohura edhe nd\u00ebrtimet e tij n\u00eb Prizren, ku ka nd\u00ebrtuar nj\u00eb xhami, medresen\u00eb dhe hamamin.[2]<\/p>\n<p>Gazi Mehmet Pasha nd\u00ebrtoi n\u00eb Prizren nj\u00ebr\u00ebn nd\u00ebr xhamit\u00eb m\u00eb t\u00eb bukura t\u00eb koh\u00ebs. Xhamia e tij si m\u00eb madh\u00ebshtorja q\u00eb ishte, u privilegjua q\u00eb gjat\u00eb festave shtet\u00ebrore dhe gjat\u00eb muajit t\u00eb Ramazanit n\u00eb te t\u00eb valonte flamuri. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim, n\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb minares, \u00ebsht\u00eb vendosur nj\u00eb shuf\u00ebr metalike dhe n\u00eb t\u00eb nj\u00eb litar q\u00eb l\u00ebshohej deri n\u00eb vendin ku myezini th\u00ebrriste ezanin, n\u00ebp\u00ebrmjet t\u00eb cilit \u00ebsht\u00eb ngritur gjegj\u00ebsisht \u00ebsht\u00eb ulur flamuri. Pik\u00ebrisht p\u00ebr k\u00ebt\u00eb nga populli u quajt Xhamia e FlamuritBajrakut (n\u00eb popull xhamia e Bajraklis\u00eb)[3].<\/p>\n<p>Kjo xhami gjendet n\u00eb an\u00ebn e djatht\u00eb t\u00eb Lum\u00ebbardhit, \u00ebsht\u00eb nj\u00ebra nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhat\u00eb dhe ka nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb t\u00eb konsiderueshme. Dallohet nga xhamit\u00eb tjera ngase gjendet n\u00eb nj\u00eb kompleks t\u00eb bukur oriental.[4]<\/p>\n<p>Oborri \u00ebsht\u00eb i shtruar me kalldr\u00ebm dhe n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn e tij gjendet Medreseja e Mehmet Pash\u00ebs, n\u00eb af\u00ebrsi t\u00eb medreses\u00eb ai ka nd\u00ebrtuar edhe tyrben p\u00ebr ta varrosur n\u00eb t\u00eb, mir\u00ebpo, si duket \u00ebsht\u00eb vrar\u00eb n\u00eb ndonj\u00eb betej\u00eb dhe nuk \u00ebsht\u00eb i varrosur aty[5], gjithashtu, n\u00eb oborr gjenden varreza, n\u00eb an\u00ebn per\u00ebndimore t\u00eb oborrit t\u00eb xhamis\u00eb jan\u00eb t\u00eb vendosura tet\u00eb \u00e7ezme, e pak m\u00eb tutje banjat, nd\u00ebrkaq, para hyrjes kryesore, n\u00eb an\u00ebn e djatht\u00eb dhe t\u00eb majt\u00eb gjenden dy gur\u00eb t\u00eb musallas.<\/p>\n<p>Si nd\u00ebrtes\u00eb ka themelin kat\u00ebrk\u00ebnd\u00ebsh dhe disa pjes\u00eb t\u00eb nd\u00ebrtuara prej mermeri. Mbi der\u00ebn hyr\u00ebse (portikun) gjendet epitafi i mermert\u00eb me dimensione 40\u00d740 cm., \u00ebsht\u00eb i shkruar me shkrim thuluth me ngjyr\u00eb t\u00eb kuqe nga poeti Ali Mehmet Tahir efendiu nga Bursa.[6]<\/p>\n<p>Edhe nj\u00ebher\u00eb Gazi Mehmet Pasha<br \/>\ndhuroi-nd\u00ebrtoi nj\u00eb xhami t\u00eb shenjt\u00eb<br \/>\nNuk e b\u00ebri k\u00ebt\u00eb p\u00ebr lavd\u00ebrim<br \/>\nve\u00e7se p\u00ebr hir t\u00eb Zotit<br \/>\nKjo xhami n\u00eb qytetin e Prizrenit<br \/>\ne b\u00ebri k\u00ebt\u00eb qytet vendparajs\u00eb<br \/>\nShejh Ali ka k\u00ebnduar n\u00eb vargje fillimin e xhamis\u00eb<br \/>\nZoti e rip\u00ebrt\u00ebriu Qaben\u00eb e fukarave.[7]<br \/>\nViti \u2013 ( Sene) 981<\/p>\n<p>Nga mbishkrimi konstatohet se Gazi Mehmet Pasha xhamin\u00eb e ka nd\u00ebrtuar n\u00eb vitin 981\/1573.[8] Hyrja p\u00ebrbrenda xhamis\u00eb \u00ebsht\u00eb mahnit\u00ebse p\u00ebr secilin vizitor, ngase ka vizatime dekoruese dhe kolorit n\u00eb gjith\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn e saj.<\/p>\n<p>Duke hyr\u00eb brenda n\u00eb xhami \u00ebsht\u00eb e nd\u00ebrtuar edhe pjesa e fundit p\u00ebr vendfalje e cila \u00ebsht\u00eb e ndar\u00eb me dritare ku \u00ebsht\u00eb e rrethuar me hekur dhe kjo pjes\u00eb ka edhe mihrabin. Mihrabi i xhamis\u00eb \u00ebsht\u00eb prej mermeri [9] . Specifik\u00eb e k\u00ebsaj xhamie \u00ebsht\u00eb se n\u00eb t\u00eb ekzistojn\u00eb pes\u00eb vende t\u00eb imamit (mimbere), nj\u00eb n\u00eb brendi, dy n\u00eb \u00e7ardak\u00eb dhe dy n\u00eb korridore. K\u00ebto elemente nuk i kan\u00eb xhamit\u00eb e tjera n\u00eb Prizrenin e lasht\u00eb dhe as n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb.[10]<\/p>\n<p>N\u00eb an\u00ebn e brendshme t\u00eb kupol\u00ebs jan\u00eb t\u00eb vendosur nj\u00eb num\u00ebr i qypeve t\u00eb zbraz\u00ebt, roli i t\u00eb cil\u00ebve \u00ebsht\u00eb q\u00eb t\u00eb kondensojn\u00eb lag\u00ebshtin\u00eb e ajrit e q\u00eb mos t\u00eb d\u00ebmtohet suvatimi dhe ornamentet n\u00ebn kupol\u00eb. Avulli i kondensuar n\u00eb qypa, pikon n\u00eb form\u00eb t\u00eb ujit. Xhamin\u00eb e karakterizon edhe nj\u00eb akustik\u00eb e jasht\u00ebzakonshme.<\/p>\n<p>N\u00eb \u00e7do mur jan\u00eb t\u00eb vendosura nga dy dritare lart dhe posht\u00eb, po ashtu n\u00eb qoft\u00eb se ia shtojm\u00eb edhe nga nj\u00eb dritare gjysm\u00ebharkore, at\u00ebher\u00eb xhamia ka 27 dritare. Minarja \u00ebsht\u00eb me gjat\u00ebsi 40m, mbulesa e minares \u00ebsht\u00eb e nd\u00ebrtuar prej llamarine zinku.[11]<\/p>\n<p>Xhamia \u00ebsht\u00eb restauruar n\u00eb vitin 199394 jan\u00eb investuar punime me vlera t\u00eb m\u00ebdha, k\u00ebshtu q\u00eb n\u00eb enterier, plasaritjet vertikale n\u00eb kupol\u00ebn kryesore (11.00\u00d70,15 x 0.03m), u b\u00eb rikonstruksioni i pikturave murale, i fragmenteve t\u00eb arabeskave n\u00eb kupol\u00eb e mbi dritare, u b\u00eb rillaqosja e minares, meremetimi i shtres\u00ebs s\u00eb plumbit n\u00eb minare e kupol\u00eb, llamarina n\u00eb pullaz \u00ebsht\u00eb lyer me ngjyra e kemikalie mbrojt\u00ebse dhe \u00ebsht\u00eb ngjyros e gjith\u00eb hap\u00ebsira brenda dhe jasht\u00eb xhamis\u00eb. Me rastin e investimeve t\u00eb fundit n\u00eb xhami \u00ebsht\u00eb instaluar edhe nj\u00eb luster elektrik dimensionesh t\u00eb m\u00ebdha (2x3m) dhe kat\u00ebr m\u00eb t\u00eb vegj\u00ebl [12] .<\/p>\n<p>Investimet p\u00ebr restaurimin e xhamis\u00eb jan\u00eb b\u00ebr\u00eb nga K\u00ebshilli i Bashk\u00ebsis\u00eb Islame dhe ndihmat e popullit si dhe me pun\u00eb vullnetare, pas restaurimit kjo xhami edhe pse ka p\u00ebsuar ndryshime, megjithat\u00eb nuk e ka humbur origjinalitetin e saj burimor. Xhamia z\u00eb nj\u00eb sip\u00ebrfaqe prej 1.907m\u00b2 (vet\u00ebm xhamia 771m\u00b2 nd\u00ebrsa oborri 1.136m\u00b2) [13] .<\/p>\n<p>N\u00eb fund t\u00eb p\u00ebrshkrimit t\u00eb k\u00ebsaj xhamie monumentale, do t\u00eb theksoja se pik\u00ebrisht n\u00eb k\u00ebt\u00eb xhami \u00ebsht\u00eb mbajtur edhe Lidhja Shqiptare e Prizrenit, e t\u00eb cil\u00ebn, fatkeq\u00ebsisht, historian\u00ebt tan\u00eb nuk e thon\u00eb tro\u00e7, jo p\u00ebr tjet\u00ebr por vet\u00ebm sa p\u00ebr hir t\u00eb s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs.<\/p>\n<p><strong>Autor: Mirije Xhezairi<br \/>\n(Edukata Islame, nr. 81.)<\/strong><\/p>\n<hr \/>\n<p>1. Raif Virm\u00ec\u00e7a: \u201cKosova\u2019da osmanli m\u00ecmar\u00ec eserler\u00ec\u201d, fq. 35.<\/p>\n<p>2. Maliq Osi: \u201cPrizreni qytet i lasht\u00eb, muze me thesar t\u00eb pasur kulturor\u201d, fq. 82.<\/p>\n<p>3. Ibid, fq. 93.<\/p>\n<p>4. Maliq Osi: \u201cPrizreni qytet i lasht\u00eb, muze me thesar t\u00eb pasur kulturor\u00eb\u201d, fq. 86.<\/p>\n<p>5. Grup autor\u00ebsh: \u201cKosova dikur e sot\u201d, fq. 47071.<\/p>\n<p>6. Raif Virmi\u00e7a: \u201cKosova\u2019da osmanli m\u00ecmar\u00ec eserler\u00ec\u201d, fq. 35.<\/p>\n<p>7. Po aty, fq. 40.<\/p>\n<p>8. Lidhur me dat\u00ebn e nd\u00ebrtimit t\u00eb xhamis\u00eb hasim disa versione: disa thon\u00eb se xhamia \u00ebsht\u00eb nd\u00ebrtuar n\u00eb vitin 1549 e n\u00eb disa burime t\u00eb tjera hasim vitin 1561, nd\u00ebrkaq n\u00eb mbishkrimin p\u00ebrmbi deren e xhamis\u00eb tregohet viti 981 sipas hixhretit, q\u00eb korrespondon me vitin 1573-74. Un\u00eb kujtoj se kjo \u00ebsht\u00eb m\u00eb e sakt.<\/p>\n<p>9. Raif Virm\u00e7a: \u201cKosova\u2019da osmanli m\u00ecmar\u00ec eserler\u00ec\u201d, fq. 37.<\/p>\n<p>10. Muhamed Shukriu: \u201cPrizreni i lasht\u00eb\u2026\u201d, fq. 269.<\/p>\n<p>11. Raif Virm\u00ec\u00e7a: \u201cKosova\u2019da Osmanli m\u00ecmar\u00ec eserler\u00ec\u201d, fq. 38.<\/p>\n<p>12. Muhamd Shukriu: \u201cPrizreni i lasht\u00eb\u201d, fq. 258.<\/p>\n<p>13. Raif Virm\u00ec\u00e7a: \u201cKosova\u2019da Osmanli m\u00ecmar\u00ec eserler\u00ec\u201d, fq. 37.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prizren &#8211; Prej monumenteve t\u00eb lashta dhe mahnit\u00ebse Osmane \u00ebsht\u00eb edhe Xhamia e Gazi Mehmet Pash\u00ebs. Kjo xhami jo vet\u00ebm n\u00eb Prizren, por edhe n\u00eb Kosov\u00eb e Ballkan njihet nd\u00ebr xhamit\u00eb m\u00eb t\u00eb bukura. Xhamia e Gazi Mehmed Pashait, e cila njihet edhe si xhamia e Bajraklis\u00eb num\u00ebrohet nj\u00ebra prej m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhave, kurse p\u00ebr [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[2539,41,5516],"class_list":["post-13494","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kulture","tag-gazi-mehmet-pasha","tag-prizren","tag-xhamia-e-bajraklise"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13494","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13494"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13494\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":57184,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13494\/revisions\/57184"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}