{"id":20270,"date":"2016-03-28T01:44:29","date_gmt":"2016-03-27T23:44:29","guid":{"rendered":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/?p=20270"},"modified":"2017-03-29T20:59:56","modified_gmt":"2017-03-29T18:59:56","slug":"5-faktet-historike-qe-sjane-te-verteta","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/5-faktet-historike-qe-sjane-te-verteta\/","title":{"rendered":"5 &#8220;Faktet&#8221; historike q\u00eb s`jan\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta"},"content":{"rendered":"<p><strong>5 | Kolombo ishte i pari q\u00eb zbuloi Amerik\u00ebn<\/strong><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/columbus.jpg\" alt=\"columbus\" width=\"100%\" height=\"\" class=\"alignleft size-full wp-image-20271\" \/><\/p>\n<p>P\u00ebrderisa ky besim i vjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb shlyer n\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe nga t\u00eb dh\u00ebnat historike, besohet si nj\u00eb fakt nga brezat e f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb shkollave dhe ende mbahet si e v\u00ebrtet\u00eb nga disa t\u00eb rritur edhe sot. Natyrisht, e v\u00ebrteta \u00ebsht\u00eb se Viking\u00ebt i kishin paraprir\u00eb Kolombos shekuj m\u00eb par\u00eb (dhe mund t\u00eb ken\u00eb nd\u00ebrtuar edhe fshatra t\u00eb vogla n\u00eb &#8220;Bot\u00ebn e Re&#8221; qindra vite para se Kolombo t\u00eb ket lindur). Edhe n\u00eb qoft\u00eb se kjo nuk ishte k\u00ebshtu, megjithat\u00eb, nga nj\u00eb perspektiv\u00eb krejt\u00ebsisht teknike, \u00ebsht\u00eb fakt se Kolombo nuk preku k\u00ebmb\u00ebn mbi at\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb sot Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs, ai e shpenzoi t\u00eb gjith\u00eb koh\u00ebn e tij n\u00eb Indin\u00eb Lindore.<\/p>\n<p><strong>4 | Njer\u00ebzit n\u00eb koh\u00ebn e Kolombos e mendonin bot\u00ebn t\u00eb rrafsh\u00ebt<\/strong><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/flatearth.jpg\" alt=\"flatearth\" width=\"100%\" height=\"\" class=\"alignleft size-full wp-image-20272\" \/><\/p>\n<p>Lidhur ngusht\u00eb me besimin se Kolombo zbuloi Amerik\u00ebn \u00ebsht\u00eb besimi ndojher\u00eb m\u00eb pak i p\u00ebrhapur sot se sa ishte nj\u00eb shekull e gjysm\u00eb m\u00eb par\u00eb, se shumica e njer\u00ebzve n\u00eb dit\u00ebn e tij besonin se toka ishte e shesht\u00eb dhe n\u00eb qoft\u00eb se Kolombi lundroi shum\u00eb larg, ai do t\u00eb binte n\u00eb gremin\u00eb. N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, nocioni se toka ishte e shesht\u00eb \u00ebsht\u00eb hedhur posht\u00eb nga grek\u00ebt e lasht\u00eb (t\u00eb cil\u00ebt ishin edhe n\u00eb gjendje p\u00ebr t\u00eb llogaritur perimetrin e saj me nj\u00eb sakt\u00ebsi t\u00eb habitshme).<\/p>\n<p><strong>3 | Hitleri mori pushtetin me forc\u00eb n\u00eb Gjermani<\/strong><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/hitler.jpg\" alt=\"hitler\" width=\"100%\" height=\"\" class=\"alignleft size-full wp-image-20273\" \/><\/p>\n<p>Shum\u00eb njer\u00ebz kan\u00eb keqkuptim se si nazist\u00ebt n\u00eb Gjermani erdh\u00ebn n\u00eb pushtet, por asgj\u00eb nuk mund t\u00eb jet\u00eb m\u00eb tej nga e v\u00ebrteta. Fakti \u00ebsht\u00eb se nazist\u00ebt erdh\u00ebn n\u00eb pushtet p\u00ebrmes zgjedhjeve t\u00eb lira dhe t\u00eb ndershme dhe ata p\u00ebrdor\u00ebn edhe procesin demokratik p\u00ebr t\u00eb siguruar k\u00ebt\u00eb pushtet.<\/p>\n<p><strong>2 | Japonia duhej ta sulmonte Amerik\u00ebn q\u00eb t\u00eb mbijetonte ekonomikisht<\/strong><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/pearlharbor.jpg\" alt=\"pearlharbor\" width=\"100%\" height=\"\" class=\"alignleft size-full wp-image-20275\" \/> <\/p>\n<p>Besimi se Japonia ishte e detyruar n\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe p\u00ebr t\u00eb sulmuar Shtetet e Bashkuara p\u00ebr shkak t\u00eb embargos paralizuese q\u00eb Amerika kishte imponuar mbi t\u00eb, n\u00eb p\u00ebrgjigje ndaj agresionit t\u00eb saj n\u00eb Kin\u00eb \u00ebsht\u00eb e diskutueshme. Japonia kishte dy opsione n\u00eb dispozicion t\u00eb saj se sa p\u00ebr ta sulmuar flot\u00ebn n\u00eb Pearl Harbor. S\u00eb pari, ajo mund t\u00eb kishte negociuar p\u00ebr nj\u00eb fund kat\u00ebrvje\u00e7ar t\u00eb luft\u00ebs s\u00eb saj t\u00eb gjat\u00eb me Kin\u00ebn, t\u00eb cil\u00ebn Japonia ishte e gatshme p\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb, ose ajo mund t\u00eb kishte kapur thjesht pasurit\u00eb e naft\u00ebs dhe minerale t\u00eb Indin\u00eb Lindore Holandeze (tani n\u00eb dit\u00ebt moderne Indonesia) dhe gadishullit Malaj direkt pa p\u00ebrfshir\u00eb Amerik\u00ebn aspak.<\/p>\n<p><strong>1 | Lindbergh ishte personi i par\u00eb p\u00ebr t\u00eb Fluturuar P\u00ebrtej Atlantikut<\/strong><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/lindbergh.jpg\" alt=\"lindbergh\" width=\"100%\" height=\"\" class=\"alignleft size-full wp-image-20276\" \/><\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa &#8220;Lindy&#8221; fitoi fam\u00eb dhe pasuri p\u00ebr sh\u00ebtitjen e tij t\u00eb guximshme solo p\u00ebrtej Atlantikut n\u00eb vitin 1927, ai ishte larg nga hera e par\u00eb p\u00ebr t\u00eb kaluar oqeanin nga ajri. N\u00eb fakt, dy pilot\u00eb britanik\u00eb, Alcock dhe Brown e kishin b\u00ebr\u00eb vite m\u00eb par\u00eb n\u00eb nj\u00eb bombardues RAF. Duke fluturuar nga St. John, Newfoundland n\u00eb Galway, Irland\u00eb n\u00eb vet\u00ebm n\u00ebn 16 or\u00eb n\u00eb vitin 1919, fluturimi hapi rrug\u00ebn p\u00ebr aviacionin komercial transatlantik dhe e b\u00ebri t\u00eb mundur fluturimin e ardhsh\u00ebm t\u00eb Lindbergh-ut.\/Prizren Post\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>5 | Kolombo ishte i pari q\u00eb zbuloi Amerik\u00ebn P\u00ebrderisa ky besim i vjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb shlyer n\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe nga t\u00eb dh\u00ebnat historike, besohet si nj\u00eb fakt nga brezat e f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb shkollave dhe ende mbahet si e v\u00ebrtet\u00eb nga disa t\u00eb rritur edhe sot. Natyrisht, e v\u00ebrteta \u00ebsht\u00eb se Viking\u00ebt i kishin paraprir\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":27585,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[],"class_list":["post-20270","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kuriozitete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20270","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20270"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20270\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media\/27585"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20270"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20270"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20270"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}