{"id":39552,"date":"2017-11-01T16:15:58","date_gmt":"2017-11-01T15:15:58","guid":{"rendered":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/?p=39552"},"modified":"2017-11-01T16:15:58","modified_gmt":"2017-11-01T15:15:58","slug":"mbi-hallovinin-nata-e-shtrigave","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/mbi-hallovinin-nata-e-shtrigave\/","title":{"rendered":"Mbi Hallovinin (Nata e Shtrigave)"},"content":{"rendered":"<div id=\"attachment_39553\" style=\"width: 260px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-39553\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/Eroll-Velija-3.png\" alt=\"\" width=\"250\" height=\"250\" class=\"size-full wp-image-39553\" \/><p id=\"caption-attachment-39553\" class=\"wp-caption-text\">Autor: <b>Eroll VELIJA<\/b><\/p><\/div>\n<p>\u00a0Hallovini \u00ebsht\u00eb fest\u00eb per\u00ebndimore q\u00eb daton nga kelt\u00ebt pagan dhe tradicionalisht festohet n\u00eb nat\u00ebn e 31 Tetorit. Ajo t\u00ebr\u00ebsisht bazohet n\u00eb rituale duke p\u00ebrfshir\u00eb shpirtat e vdekur dhe adhurimin e djallit. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, ajo simbolizon fillimin e vitit t\u00eb ri druid, q\u00eb konsideron se t\u00eb vdekurit s\u00ebrish vizitojn\u00eb sht\u00ebpit\u00eb e tyre n\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb, k\u00ebshtu q\u00eb ne esenc\u00eb. Hallovini paraqet fest\u00ebn e vitit t\u00eb ri p\u00ebr adhuruesin e djallit. Meksiko, e ka nj\u00eb fest\u00eb t\u00eb ngjashme n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, e quan k\u00ebt\u00eb dit\u00eb \u201cdita e t\u00eb vdekurve\u201d. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye festimi i nj\u00eb dite t\u00eb till\u00eb \u00ebsht\u00eb absolutisht haram; meqen\u00ebse i p\u00ebrfshin\u00eb elementet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnda t\u00eb kufrit dhe shirkut. N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, marrja pjes\u00eb n\u00eb t\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00ebjt\u00eb sikurse festimi i krishtlindjeve apo\u00a0 pashk\u00ebve, apo sikurse p\u00ebrg\u00ebzimi i t\u00eb krishter\u00ebve n\u00eb gjunj\u00ebzimin e tyre gjat\u00eb kryq\u00ebzimit. N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, \u00ebsht\u00eb m\u00eb r\u00ebnd\u00eb sesa t\u2019i p\u00ebrg\u00ebzosh ata p\u00ebr pirjen e ver\u00ebs, p\u00ebr kurv\u00ebri e k\u00ebshtu me rradh\u00eb. K\u00ebshtu q\u00eb prind\u00ebrit musliman\u00eb duhet t\u2019i k\u00ebshillojn\u00eb f\u00ebmij\u00ebt e tyre\u00a0 n\u00eb p\u00ebrputhje me rrethanat dhe mos t\u2019i lejojn\u00eb q\u00eb t\u00eb marrin pjes\u00eb n\u00eb manifestime t\u00eb tilla..<\/p>\n<p>Historikisht, Hallovini i paraprin fest\u00ebs fetare krishtere t\u00eb shenjt\u00ebrimit, dit\u00ebs s\u00eb t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb shenjt\u00ebve. Ritet e lidhura me Hallovinin burojn\u00eb nga druid\u00ebd e lasht\u00eb t\u00eb cil\u00ebt besonin se n\u00eb at\u00eb dit\u00eb Samani mbreti i t\u00eb vdekurve i ka nxjerrur jasht\u00eb ushtrit\u00eb e shpirtave zem\u00ebrlig. Druid\u00ebt tradicionalisht ndeznin zjarre t\u00eb m\u00ebdha me sa duket p\u00ebr t\u00eb shmangur k\u00ebta shpirta.\u00a0 Tek kelt\u00ebt e lasht\u00eb, Hallovini ishte nata e fundit e vitit dhe ishte konsideruar si\u00a0 koh\u00eb e volitshme p\u00ebr t\u00eb provuar shenjat e ardhm\u00ebris\u00eb. Kelt\u00ebt gjithashtu kan\u00eb besuar se shpirtat e t\u00eb vdekurve n\u00eb mbr\u00ebmje s\u00ebrish i vizitojn\u00eb sht\u00ebpit\u00eb e tyre n\u00eb tok\u00eb. Pasi q\u00eb romak\u00ebt e pushtuan Britanin\u00eb, Hallovinit ia shtuan holl\u00ebsit\u00eb e festivalit romak t\u00eb korrjeve q\u00eb u mbahej m\u00eb 1 N\u00ebntor p\u00ebr nder t\u00eb Pomon\u00ebs, &#8220;per\u00ebndesh\u00ebs s\u00eb fruteve t\u00eb pem\u00ebve&#8221;.<\/p>\n<p>\u00a0Tradita kelte e ndezjes s\u00eb zjarreve p\u00ebr Hallovini mbijetoi deri n\u00eb koh\u00ebt bashkohore n\u00eb Skotland\u00eb dhe Uels, nd\u00ebrsa koncepti i fantazmave dhe shtrigave akoma \u00ebsht\u00eb prezente n\u00eb t\u00eb gjitha\u00a0 ritet e Hallovinit. Gjurm\u00eb t\u00eb festivalit romak t\u00eb t\u00eb korrurave mbijetuan n\u00eb form\u00eb t\u00eb tradit\u00ebs, duke u p\u00ebrhapur n\u00eb SHBA dhe n\u00eb Britani, p\u00ebrmes luajtjes s\u00eb loj\u00ebrave duke p\u00ebrfshir\u00eb frutat, sikurse p\u00ebrmes zhytjes p\u00ebr molla n\u00eb kazan me uj\u00eb. I s\u00eb nj\u00ebjt\u00ebs origjin\u00eb \u00ebsht\u00eb edhe p\u00ebrdorimi i kungullit t\u00eb grryer t\u00eb gdhendur q\u00eb t\u2019i p\u00ebrngjajn\u00eb fytyrave groteske dhe ndri\u00e7imit t\u00eb tyre p\u00ebrmes qirinjve t\u00eb vendosur brenda.<\/p>\n<p>Prandaj si duhet q\u00eb nj\u00eb musliman t\u2019a kuptoj k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje n\u00eb drit\u00ebn e sheriatit?! S\u00eb pari, Muhammedi sal-aAll-llahu &#8216;alejhi ue sel-lem ka th\u00ebn\u00eb n\u00eb nj\u00eb transmetim autentik:\u00a0&#8220;Kush i p\u00ebrngjan nj\u00eb populli ai i takon atyre&#8221;.Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb th\u00ebnie e p\u00ebrgjithshme q\u00eb u ndalon musliman\u00ebve q\u00eb t\u2019i imitojn\u00eb kafirat. N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb secili musliman , i cili merr pjes\u00eb me jomusliman\u00ebt n\u00eb festat e tyre, sidomos n\u00eb ato n\u00eb t\u00eb cilat p\u00ebrfshihet kufri dhe shirku, ai\u00a0 k\u00ebrkon q\u00eb Zem\u00ebrimi i All-llahut dhe largimi nga Udha e Drejt\u00eb t\u00eb bie mbi t\u00eb , sikurse ka r\u00ebn\u00eb mbi ta.<\/p>\n<p>All-llahu te\u2019ala thot\u00eb:\u00a0&#8220;(Rob\u00ebrit e Zotit jan\u00eb)\u00a0Edhe ata q\u00eb nuk d\u00ebshmojn\u00eb rrejsh\u00ebm dhe kur\u00a0(rast\u00ebsisht)\u00a0kalojn\u00eb pran\u00eb s\u00eb keqes, kalojn\u00eb duke e ruajtur karakterin e vet.&#8221;\u00a0[Furkan: 25-72]<\/p>\n<p>Sipas shumic\u00ebs s\u00eb sahabeve dhe student\u00ebve t\u00eb tyre si\u00e7 jan\u00eb psh. Muxhahidi, Rabia\u2019 ib\u00ebn Enes dhe Edh-dhahhak fjala \u201c rren\u00eb (pav\u00ebrtet\u00ebsi)\u201d e p\u00ebrdorur n\u00eb ajetin e lart\u00ebp\u00ebrmendur i p\u00ebrgjigjet \u201cfestave t\u00eb mushrik\u00ebve\u201d. T\u00eb tjer\u00ebt sikurse Muhamed ib\u00ebn Sirini jan\u00eb m\u00eb t\u00eb qart\u00eb n\u00eb lidhje me k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje, duke th\u00ebn\u00eb se:&#8221; ajeti definon se popujt e shirkut e praktikojn\u00eb shirkun e tyre, dhe se (ajeti na qorton) nuk duhet t\u00eb marrim pjese me ta\u201d.\u00a0Prandaj jan\u00eb besimtar\u00ebt ata t\u00eb cil\u00ebve u referohet ajeti\u00a0\u201c nuk marrin pjes\u00eb n\u00eb pav\u00ebrtet\u00ebsi\u201d.<\/p>\n<p>Taberiu e shpjegon k\u00ebt\u00eb aspekt, kur thot\u00eb:\u00a0&#8220;Muslimanit nuk i lejohet q\u00eb t\u00eb frekuentoj\u00eb n\u00eb festat dhe festivalet e tyre (jobesimtar\u00ebve) sepse ata jan\u00eb nj\u00eb lloj i m\u00ebkatit dhe turpit. N\u00ebse populli i drejt\u00eb (mir\u00eb) p\u00ebrzihet me ndonj\u00eb popull m\u00ebkatar pa i nd\u00ebrprer\u00eb\u00a0 pun\u00ebt q\u00eb i kryejn\u00eb ata, at\u00ebher\u00eb ata b\u00ebhen sikur ata t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb t\u00eb k\u00ebnaqur dhe t\u00eb ndikuar nga m\u00ebkati dhe padrejt\u00ebsia. Ne frigohemi nga Zem\u00ebrimi i All-llahut p\u00ebr shkak t\u00eb tubimeve t\u00eb tyre\u201d.\u00a0P\u00ebrngjasimi i p\u00ebrmendur k\u00ebtu p\u00ebrfshin t\u00eb gjitha m\u00ebnyrat e lart\u00ebp\u00ebrmendura. Taberiu m\u00eb tutje shpjegon ajetin e lart\u00ebp\u00ebrmendur,\u00a0( &#8220;ata nuk marrin pjes\u00eb n\u00eb pav\u00ebrtet\u00ebsi&#8221;),\u00a0\u201c Ata nuk i ndihmojn\u00eb idhujtar\u00ebt n\u00eb idhjtarin\u00eb e tyre, e as nuk i shoq\u00ebrojn\u00eb ata.&#8221;<\/p>\n<p>\u00a0Prej sunnetit t\u00eb Muhammedit sal-All-llahu &#8216;alejhi ue sel-lem\u00a0 \u00ebsht\u00eb edhe dallimi nga jomusliman\u00ebt, sidomos n\u00eb \u00e7\u00ebshtjet q\u00eb ishin specifike p\u00ebr jomusliman\u00ebt. N\u00eb Sunenin e Ebu Davudid, Enes ib\u00ebn Malik thot\u00eb se kur Muhammedi sal-All-llahu &#8216;alejhi ue sel-lem erdhi n\u00eb Medine, ekzistonin dy festa n\u00eb t\u00eb cilat njer\u00ebzit ishin t\u00eb angazhuar me sport. K\u00ebshtu q\u00eb pyeti,\u201d \u00c7ka jan\u00eb k\u00ebto dy dit\u00eb\u201d, ata u p\u00ebrgjigj\u00ebn\u00a0\u201c n\u00eb injoranc\u00eb n\u00eb k\u00ebto dy dit\u00eb ne luanim sport\u201d.\u00a0 Pastaj Muhammedi sal-All-llahu &#8216;alejhi ue sel-lem tha,\u00a0&#8220;Me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb All-llahu u ka dh\u00ebn\u00eb juve dy dit\u00eb m\u00eb t\u00eb mira, Dit\u00ebt e Bajrameve.&#8221;<\/p>\n<p>\u00a0Kjo tregon se Muhammedi sal-All-llahu &#8216;alejhi ue sel-lem jo vet\u00ebm se nuk i ka pranuar k\u00ebto dit\u00eb, por gjithashtu ka treguar se All-llahu i ka nderuar musliman\u00ebt me dit\u00ebt t\u00eb cil\u00ebt \u00ebsht\u00eb i K\u00ebnaqur Ai dhe t\u00eb cilat kan\u00eb vler\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb. N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb sahabet e nderuar e kan\u00eb kuptuar k\u00ebt\u00eb dhe e kan\u00eb aplikuar k\u00ebt\u00eb vendim deri n\u00eb shkall\u00ebn m\u00eb t\u00eb lart\u00eb.\u00a0 Abdullah ib\u00ebn Umeri ka th\u00ebn\u00eb,\u00a0&#8220;\u00c7donjeri q\u00eb q\u00ebndron n\u00eb tokat e jomusliman\u00ebve, e i cili e feston Vitin e Ri t\u00eb tyre, dhe i ka sjelljet e tyre, do t\u00eb ringjallet\u00a0 me ta n\u00eb Dit\u00ebn e Gjykimit\u201d<\/p>\n<p>Lus All-llahun q\u00eb kjo p\u00ebrgjigje e shkurt\u00eb t\u00eb qart\u00ebsoj\u00eb \u00e7\u00ebshtjen n\u00eb lidhje me Hallovinin dhe e pozit\u00ebn e Islamit ndaj tij. All-llahu e din m\u00eb s\u00eb miri dhe te Ai do t\u00eb kthehemi!<\/p>\n<p><strong>*Opinionet e autor\u00ebve nuk paraqesin domosdoshm\u00ebrisht edhe opinionin e Prizren Post.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0Hallovini \u00ebsht\u00eb fest\u00eb per\u00ebndimore q\u00eb daton nga kelt\u00ebt pagan dhe tradicionalisht festohet n\u00eb nat\u00ebn e 31 Tetorit. Ajo t\u00ebr\u00ebsisht bazohet n\u00eb rituale duke p\u00ebrfshir\u00eb shpirtat e vdekur dhe adhurimin e djallit. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, ajo simbolizon fillimin e vitit t\u00eb ri druid, q\u00eb konsideron se t\u00eb vdekurit s\u00ebrish vizitojn\u00eb sht\u00ebpit\u00eb e tyre n\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[2018,119],"class_list":["post-39552","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-opinione","tag-eroll-velija","tag-opinione"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39552","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39552"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39552\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39552"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39552"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/al\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39552"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}