{"id":7505,"date":"2017-01-24T08:49:08","date_gmt":"2017-01-24T07:49:08","guid":{"rendered":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/?p=7505"},"modified":"2017-01-24T09:26:34","modified_gmt":"2017-01-24T08:26:34","slug":"ismail-qemali-arnavut-lider-ve-arnavutluk-devletinin-kurucusu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/ismail-qemali-arnavut-lider-ve-arnavutluk-devletinin-kurucusu\/","title":{"rendered":"\u0130smail Qemali, Arnavut lider ve Arnavutluk devletinin kurucusu"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Ismail_Qemali.jpeg\" alt=\"\" width=\"290\" height=\"346\" class=\"alignleft size-full wp-image-7506\" srcset=\"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Ismail_Qemali.jpeg 290w, https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Ismail_Qemali-251x300.jpeg 251w\" sizes=\"auto, (max-width: 290px) 100vw, 290px\" \/><\/p>\n<p><strong>Avlonyal\u0131 \u0130smail Kemal Bey &#8211; \u0130smail Qemali (16 Ocak 1844, Avlonya &#8211; 24 Ocak 1919), Meclis-i Mebusan milletvekili, Arnavut lider ve Arnavutluk devletinin kurucusu.<\/strong><\/p>\n<p>Arnavutluk, Balkanlarda Osmanl\u0131 Devleti idaresi alt\u0131nda bir bo\u0308lge idi. Osmanl\u0131 otoritesinin Balkanlarda zay\u0131flamaya bas\u0327lamas\u0131 u\u0308zerine baz\u0131 Arnavutlar geleceklerini korumak ic\u0327in harekete gec\u0327tiler. Bu\u0308yu\u0308k devletler Arnavutlar\u0131n c\u0327og\u0306unluk oldug\u0306u yerlerin bir Arnavutluk Devleti c\u0327at\u0131s\u0131 alt\u0131nda bulunmas\u0131na izin vermediler. <\/p>\n<p>Arnavutlar, Osmanl\u0131 Devleti himayesinde uzun y\u0131llar boyunca sad\u0131k bir teb\u2019a olarak yas\u0327am\u0131s\u0327lard\u0131. Arnavut milliyetc\u0327iler daha c\u0327ok 1908 y\u0131l\u0131na kadar Osmanl\u0131 Devleti\u2019ne bag\u0306l\u0131 olarak hareket etmis\u0327lerdi. Ancak 1908 senesinde II. Mes\u0327rutiyet\u2019in ilan\u0131ndan sonraki su\u0308rec\u0327te siyasi, idari, eg\u0306itim ve ku\u0308ltu\u0308r vb. alanlardaki talepleri kars\u0327\u0131lanmayan Arnavut ayd\u0131nlar ve milliyetc\u0327iler Osmanl\u0131 himayesinden k\u0131smen ayr\u0131lma, muhtar olma yada bag\u0306\u0131ms\u0131z olma gibi farkl\u0131 du\u0308s\u0327u\u0308ncelere sahip oldular. 1912 y\u0131l\u0131ndaki Balkan Harbi s\u0131ras\u0131nda Arnavutlar Avlonyal\u0131 I\u0307smail Kemal Bey o\u0308nderlig\u0306inde bag\u0306\u0131ms\u0131zl\u0131k ilan\u0131nda bulundu. Bu ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k bildirgesinde ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n zorunluluk oldu\u011fu, yoksa Arnavut topraklar\u0131n\u0131n di\u011fer devletlerce payla\u015ft\u0131r\u0131laca\u011f\u0131, Balkanlar`daki topraklar\u0131n\u0131 kaybeden Osmanl\u0131 Devleti&#8217;nden destek gelemeyece\u011fi i\u00e7in bundan ba\u015fka yol olmad\u0131\u011f\u0131 belirtilmekteydi.<\/p>\n<p>1860\u2019da \u0130stanbul\u2019a gelen \u0130smail Bey, \u00f6nce day\u0131s\u0131 Giritli Mustafa Pa\u015fa\u2019n\u0131n yard\u0131m\u0131yla D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 Siyasi \u0130\u015fler Dairesine terc\u00fcman oldu, sonra Paris sefaretine ate\u015fe atand\u0131, daha sonra da Yanya\u2019da Vali Akif Pa\u015fa\u2019n\u0131n yan\u0131na siyasi i\u015flerden sorumlu m\u00fcd\u00fcr yard\u0131mc\u0131s\u0131 oldu. 1865\u2019lerde Gen\u00e7 Osmanl\u0131lardan Nam\u0131k Kemal, Ziya Pa\u015fa, vb.leri ile ili\u015fki kurdu. 1866\u2019da Tuna vilayetinin merkezi Rus\u00e7uk\u2019a mutasarr\u0131f oldu, 1867\u2019de Yunan Ortodoks Kleaniqi S\u00fcrmeli ile evlenerek 4 k\u0131z\u0131 ve 6 o\u011flu d\u00fcnyaya geldi.<\/p>\n<p>\u0130smail Bey hat\u0131ralar\u0131nda, Mithat Pa\u015fa ile beraber \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131ndan bahsetmektedir. Nitekim Mithat Pa\u015fa\u2019n\u0131n Tuna valili\u011fi s\u0131ras\u0131nda Tahrirat m\u00fcd\u00fcr\u00fc ve Tuna gazetesi edit\u00f6r\u00fc olarak yan\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>1867 yaz\u0131nda Abd\u00fclaziz\u2019in Avrupa seyahatinde padi\u015fah\u0131 Mithat Pa\u015fa ile beraber Budape\u015fte\u2019de kar\u015f\u0131lad\u0131lar. 1867\u2019de \u015eura-y\u0131 Devlet ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na se\u00e7ilen Mithat Pa\u015fa, \u0130smail Kemal\u2019i yan\u0131na m\u00fcd\u00fcr yard\u0131mc\u0131s\u0131 yapt\u0131. Mithat Pa\u015fa Ba\u011fdat valisi olunca \u0130smail Bey de yan\u0131nda ba\u015fk\u00e2tip oldu. Daha sonra 25 ya\u015f\u0131nda Varna mutasarr\u0131f\u0131 oldu ve Avusturya \u0130mparatoru Francis Joseph\u2019i Varna\u2019da devlet ad\u0131na kar\u015f\u0131lad\u0131. \u0130smail Bey 1870\u2019te Tuna Avrupa Komisyonuna T\u00fcrk delegesi olarak kat\u0131larak komisyon ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 yapt\u0131. Rus sald\u0131r\u0131lar\u0131na kar\u015f\u0131 Tuna b\u00f6lgesinde nas\u0131l bir savunma yap\u0131labilece\u011fini anlatan bir raporu Abd\u00fclaziz\u2019e sundu. \u0130smail Bey\u2019e g\u00f6re; Osmanl\u0131ya g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ittifakla ba\u011fl\u0131 ba\u011f\u0131ms\u0131z bir Romanya, Rusya\u2019dan gelebilecek her t\u00fcrl\u00fc sald\u0131r\u0131ya kar\u015f\u0131 Osmanl\u0131 topraklar\u0131n\u0131 g\u00fcvenceye alacakt\u0131. 1871 y\u0131l\u0131nda aralar\u0131nda \u0130smail Bey\u2019in oldu\u011fu bir grup Arnavut ayd\u0131n\u0131; \u0130stanbul\u2019da bir konferansta bir araya gelerek okullarda Arnavut\u00e7a e\u011fitim yapmak, dernek kurmak gibi baz\u0131 k\u00fclt\u00fcrel haklar\u0131 Ali Pa\u015fa\u2019dan istemi\u015flerdir. <\/p>\n<p>1876\u2019da I.Me\u015frutiyet\u2019in ilan\u0131yla Mithat Pa\u015fa sadrazam olunca \u0130smail Bey de D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 Genel Sekreterli\u011fine atand\u0131. Mithat Pa\u015fa\u2019n\u0131n \u00f6n g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc reformlar uyar\u0131nca eyalet sistemine ge\u00e7ilecek, b\u00fct\u00fcn Arnavut vilayetleri ise bir eyalet y\u00f6netimi alt\u0131nda toplanacakt\u0131.<\/p>\n<p>An\u0131lar\u0131nda \u0130smail Bey, Arnavutlara hitaben yazd\u0131\u011f\u0131 beyannameyi \u00f6nemli Arnavut reislerine g\u00f6nderdi\u011fini ve Osmanl\u0131 Devletine hizmeti b\u0131rakmas\u0131n\u0131n nedenlerini ve Arnavutluk\u2019u ulusal bir felaketten korumak i\u00e7in izlenmesi gereken siyasi program\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n<p>\u0130smail Bey art\u0131k kendisini Arnavut topraklar\u0131n\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131na adam\u0131\u015ft\u0131. Padi\u015fah ise adamlar\u0131 vas\u0131tas\u0131yla onun ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k yolundaki propagandalar\u0131n\u0131 engellemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Bu sebeple \u0130smail Bey\u2019in ad\u0131 art\u0131k resmi belgelerde isyanc\u0131 Arnavut \u0130skender Bey\u2019in yolundan giden fesat\u00e7\u0131<br \/>\nolarak ge\u00e7mekteydi.<\/p>\n<p>\u0130smail Bey hat\u0131ralar\u0131nda; bir m\u00fcddet Yunanistan\u2019da kald\u0131ktan sonra Br\u00fcksel\u2019de Faik Konica taraf\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lmakta olan \u201cAlbania\/Arnavutluk\u201d gazetesinde yaz\u0131 i\u015fleri m\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, fakat k\u0131sa bir s\u00fcre sonra Faik Bey ile yollar\u0131n\u0131n ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve kendisinin \u201cLe Salut de l\u2019Albanie\/Arnavutlu\u011fun Kurtulu\u015fu\u201d ad\u0131n\u0131 verdi\u011fi Arnavut\u00e7a, T\u00fcrk\u00e7e ve Yunanca bir gazete \u00e7\u0131karmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etmektedir. Ayr\u0131ca yaz\u0131lar\u0131nda Arnavut ve Yunan halklar\u0131n\u0131n ortak<br \/>\nmenfaatlerini savunmu\u015ftur. Avrupa\u2019da bulundu\u011fu s\u0131rada padi\u015fah\u0131n bask\u0131s\u0131n\u0131 s\u00fcrekli hissetti\u011fini ifade eden \u0130smail Kemal, kendisinin ve adamlar\u0131n\u0131n takip edildi\u011fini, bulundu\u011fu \u00fclkelerdeki diplomatlar vas\u0131tas\u0131yla kontrol edildi\u011fini belirtmektedir. Tam bu esnada II.Abd\u00fclhamid yaveri M\u00fcnir Bey vas\u0131tas\u0131yla \u0130smail Kemal\u2019e \u00f6zel bir b\u00fcy\u00fckel\u00e7ilik teklifinde bulundu, ama ret cevab\u0131 ald\u0131. Kabul etseydi \u0130smail Bey\u2019in g\u00f6revi Avrupa\u2019n\u0131n farkl\u0131 kurumlar\u0131n\u0131 inceleyerek raporlar haz\u0131rlamak olacakt\u0131.<\/p>\n<p>Sultan Abd\u00fclhamid, \u0130smail Bey\u2019in siyasetle art\u0131k i\u015fi olmayaca\u011f\u0131na dair kendisine s\u00f6z verdi\u011fi halde siyasi faaliyetlerden vazge\u00e7medi\u011fi i\u00e7in hakk\u0131nda yasal i\u015flem ba\u015flatt\u0131. \u0130smail Bey ise cevaben: \u201cBenim s\u00f6z verdi\u011fim \u015fey, siyasetle u\u011fra\u015fmamak de\u011fil, padi\u015fah\u0131n \u015fahs\u0131na sald\u0131r\u0131da bulunmamakt\u0131r.\u201d demi\u015ftir.<\/p>\n<p>21 Eylu\u0308l 1908 tarihinde Arnavut Bas\u0327k\u0131m Komitesi\u2019nin tu\u0308zu\u0308g\u0306u\u0308 tamamlanarak I\u0307stanbul\u2019da kiralanan bu\u0308yu\u0308k bir konakta ac\u0327\u0131l\u0131s\u0327\u0131 yap\u0131lm\u0131s\u0327t\u0131r. Avlonyal\u0131 I\u0307smail Kemal Bey, Bas\u0327k\u0131m cemiyetinde aktif olarak c\u0327al\u0131s\u0327m\u0131s\u0327t\u0131.<\/p>\n<p>\u0130smail Kemal Bey 28 Kas\u0131m 1912 Avlonya \u015fehrinde Arnavut topraklar\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc ilan edildi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Avlonyal\u0131 \u0130smail Kemal Bey &#8211; \u0130smail Qemali (16 Ocak 1844, Avlonya &#8211; 24 Ocak 1919), Meclis-i Mebusan milletvekili, Arnavut lider ve Arnavutluk devletinin kurucusu. Arnavutluk, Balkanlarda Osmanl\u0131 Devleti idaresi alt\u0131nda bir bo\u0308lge idi. Osmanl\u0131 otoritesinin Balkanlarda zay\u0131flamaya bas\u0327lamas\u0131 u\u0308zerine baz\u0131 Arnavutlar geleceklerini korumak ic\u0327in harekete gec\u0327tiler. Bu\u0308yu\u0308k devletler Arnavutlar\u0131n c\u0327og\u0306unluk oldug\u0306u yerlerin bir Arnavutluk Devleti [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7506,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[1092,647,1091],"class_list":["post-7505","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur","tag-arnavut-lider","tag-arnavutluk","tag-ismail-qemali"],"views":1411,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7505","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7505"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7505\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7514,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7505\/revisions\/7514"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7506"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7505"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7505"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prizrenpost.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7505"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}