Yeni çalışma, çocuklarda yalan söylemenin gelişimin normal bir parçası olduğunu ve bunun endişe verici bir işaret olabileceğini ortaya koyuyor.

Ebeveynler, çocuklarının yalan söylediğini fark ettiklerinde genellikle endişelenirler. Yalan söylemenin her zaman kötü, ciddi veya onarılamaz bir şeyin işareti olmadığını bilsek de bunu çocuğunuzdan duymak ve deneyimlemek kolay değildir.

Ancak yeni bir araştırma, yalan söyleyen çocukların mutlaka yanlış yola düşmediğini gösteriyor. Mayıs ayında Development and Psychopatology bilimsel dergisinde yayınlanan araştırmaya göre çocukların yalanlarının çoğu yetişkinlikte ciddi sorunlara yol açmıyor. Yalnızca belirli yalan söyleme biçimleri, özellikle de sık sık ve saldırganlık veya dürtüselliğin eşlik ettiği durumlarda, daha sonraki psikolojik veya hukuki zorluklarla ilişkilendirilebilir.

Montreal’deki McGill Üniversitesi ve New York’taki John Jay College’dan araştırmacılar tarafından yürütülen araştırma, 1980’lerin ortalarında Kanada’nın Quebec kentinde okula giden yaklaşık 3.000 kişinin verilerini analiz etti. Araştırmacılar, çocukluktan ergenliğe kadar yalan söyleme kalıplarını takip etti ve bunları yetişkinlikteki daha sonraki gelişimlerle karşılaştırdı.

Onlara göre, en sık görülen kalıplar, yalan söyleme eğiliminde zamanla istikrar veya azalma gösterdi. Başka bir deyişle, ara sıra yalan söyleyen birçok çocuk mutlaka aynı problemli davranışı sürdürmez.

McGill Üniversitesi’nden profesör ve araştırmanın baş yazarı Victoria Talwar, “Tüm çocuklar aynı gelişimsel yalan söyleme modelini takip etmiyor” dedi. Ona göre, araştırmadaki çocukların çoğu yıllar içinde düşük ya da azalan yalan söyleme düzeyleri gösterdi, dolayısıyla çoğu için bu sorunlu bir davranış teşkil etmiyor.

Ancak çalışma, ara sıra yalan söylemek ile ısrarcı yalan söylemek arasında bir ayrım yapılması gerektiğini vurguluyor. Sık sık yalan söyleyen veya yalan söylemesi zamanla artan çocukların erken dönemde saldırganlık ve dürtüsellik gösterme olasılıkları daha yüksekti. Bazı durumlarda, bu davranışlar daha sonra ergenlikten yetişkinliğe geçişte antisosyal kişilik belirtileri ve cezai mahkumiyetlerle ilişkilendirilmiştir.

Bu, yalan söyleyen her çocuğun risk altında olduğu anlamına gelmez. Çocuklarda ara sıra yalan söylemek genellikle normal gelişimin bir parçasıdır. Çocuklar erken yaşta gerçeği hayalden ayırmayı, eylemlerinin sonuçlarını anlamayı ve sınırları test etmeyi öğrenirler. Bu anlamda tek başına söylenen bir yalan ebeveynlerde paniğe neden olmamalıdır.

Daha fazla dikkat gerektiren şey tekrarlanan kalıptır: Çocuğun tekrar tekrar yalan söylemesi, yalanın sorumluluktan kaçmanın bir yolu haline gelmesi, buna saldırganlık, pişmanlık eksikliği, dürtüsel davranışlar veya okulda ve başkalarıyla ilişkilerde sorunlar eşlik ettiğinde.

Böyle durumlarda en iyi yaklaşım sadece ceza vermek değildir. Çocuğun daha fazla desteğe, sakin konuşmaya, net kurallara ve gerekirse bir psikolog veya okul danışmanının yardımına ihtiyacı olabilir.

Uzmanlar, ebeveynlerin çocuğun neden yalan söylediğini anlamaya çalışması gerektiğini vurguluyor. Bazen ceza korkusundan, utançtan, anne ve babasını hayal kırıklığına uğratmamak için, dikkat çekmek veya akranlarının arasına uyum sağlamak için yalan söyler. Çocuk doğruyu söyleme konusunda kendine ne kadar güvenirse, yalan söylemenin bir alışkanlığa dönüşme olasılığı da o kadar artar.

Araştırmanın ana mesajı ebeveynler için güven vericidir: Ara sıra yalan söyleyen bir çocuk mutlaka yanlış yolda değildir. Ancak yalanın sürekli hale gelmesi, zamanla artması ve diğer rahatsız edici davranışların da eşlik etmesi, çocuğun ilgiye, desteğe ve daha dikkatli bir rehberliğe ihtiyacı olduğunun bir işareti olarak görülmelidir.

Kaynak: prizrenpost