E enjte, 28 Maj 2026
Dilema e presidentit mbetet e njëjtë: marrëveshje e keqe apo luftë e hapur…?
Nathalie Tocci, La Stampa
Dilema e presidentit amerikan Donald Trump në Lindjen e Mesme mbetet e pazgjidhur: marrëveshje apo përshkallëzim. Problemi nuk është paparashikueshmëria e tij, por kufizimi i opsioneve, të cilat lëvizin mes një marrëveshjeje të dobët dhe një konflikti të rrezikshëm.
Gjatë fundjavës, Trump deklaroi se negociatat me Iranin po përparonin dhe një marrëveshje ishte pranë. Por vetëm pak orë më pas, Teherani e mohoi këtë dhe tensionet u rritën, ndërsa u raportuan sulme amerikane ndaj objektivave ushtarake në Iran.
Luhatjet në tregjet e naftës pasqyrojnë pasigurinë e situatës. Në thelb, problemi është se nuk ekziston një skenar i qartë stabilizimi. Opsionet amerikane variojnë nga një marrëveshje e vështirë deri te përshkallëzimi ushtarak, por asnjëra nuk ofron zgjidhje të qëndrueshme.
Marrëveshja e mundshme me Iranin do të kishte dy faza. E para përfshin rihapjen graduale të Ngushticës së Hormuzit dhe lehtësimin e disa sanksioneve amerikane në këmbim të lirimit të aseteve iraniane të ngrira, kryesisht në Katar.
E dyta do të vazhdonte me negociatat mbi programin bërthamor, përfshirë çështjen e uraniumit të pasuruar mbi 60 për qind i cili nuk ka përdorim civil.
Një marrëveshje e tillë do të shihej si e pafavorshme për SHBA-në dhe shumë më e dobishme për Teheranin, pasi do të konfirmonte përfitimet strategjike të Iranit pas konfliktit.
Kritika kryesore është se SHBA-ja do të jepte lehtësime konkrete për lëshime që nuk garantojnë ndryshim real të sjelljes iraniane. Çdo përpjekje për marrëveshje përballet me kundërshtime të forta.
Brenda Partisë Republikane, figura si Ted Cruz, Roger Wicker dhe Lindsey Graham kanë shprehur rezerva të forta. Jashtë SHBA-së, edhe Izraeli po ushtron presion të konsiderueshëm për të penguar çdo afrim SHBA-Iran.
Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu, i dobësuar politikisht, ka interes të shmangë një marrëveshje që do të forconte Iranin dhe do të kufizonte lirinë e veprimit të Izraelit në rajon. Përmes përshkallëzimit në frontin libanez, ai kërkon të ndryshojë ekuilibrin rajonal dhe të sabotojë procesin negociues.
Këto presione e shtyjnë Trump-in të lëkundet mes opsioneve. Sa herë që afrohet një marrëveshje, ai përballet me kritika të brendshme dhe tensione rajonale që e bëjnë atë politikisht të kushtueshme. Por çdo alternativë ushtarake mbart rreziqe edhe më të mëdha, pa garanci për ndryshim strategjik.
Një rikthim te konflikti të hapur nuk do të sillte domosdoshmërisht përfitime. Pa një ndërhyrje tokësore të gjatë dhe të rrezikshme, sulmet ajrore nuk do të ndryshonin ekuilibrin në terren. Përkundrazi, do të destabilizonin më tej tregjet dhe do të forconin pozicionin negociues të Iranit.
Në këtë mënyrë, SHBA-ja ndodhet e bllokuar midis dy alternativave të pafavorshme. Çdo hap drejt marrëveshjes shihet si dorëzim, ndërsa çdo hap drejt përshkallëzimit rrezikon të thellojë krizën.
Kjo lëvizje e vazhdueshme mes dy opsioneve ka krijuar një situatë pa drejtim të qartë strategjik. Ndërkohë, Irani vazhdon të përdorë kohën dhe pasigurinë si avantazh diplomatik, duke forcuar pozicionin e tij në negociata.
Në mungesë të një strategjie koherente, politika amerikane në rajon mbetet e fragmentuar dhe reaktive. Kjo e bën të vështirë çdo zgjidhje afatgjatë dhe lë hapësirë për përshkallëzime të mëtejshme. tesheshi
Burimi: mesazhi
Etiketa: Aktuale
